areszt kraty

Przyłączamy się do prośby HFPCz i prosimy adwokatów – karnistów o wypełnienie ankiety i odesłanie wypełnionej na mail: k.wisniewska@hfhr.org.pl

Czysta ankieta do pobrania i wypełnienia: HFPC_ Ankieta dot. tymczasowego aresztowania do wypełnienia

Kopia wpisu z grupy Adwokatura Polska na fb:

(https://www.facebook.com/groups/adwokatura.polska/676620182407480/)

” Szanowni Państwo,

Helsińska Fundacja Praw Człowieka w czerwcu 2014 r. przystąpiła do realizacji europejskiego projektu „Praktyka stosowania tymczasowego aresztowania: monitorowanie alternatyw i praktyki sądowej”. Celem projektu jest stworzenie przez organizacje uczestniczące w projekcie bazy danych na temat praktyki stosowania izolacyjnych środków zapobiegawczych w 10 krajach europejskich: Rumunii, Litwie, Irlandii, Holandii, Wielkiej Brytanii, Hiszpanii, Grecji, Polsce, Węgrzech i Włoszech. Koordynatorem projektu jest Fair Trials International – organizacja od lat monitorująca rzetelność postępowań karnych. Projekt finansowany jest ze środków Komisji Europejskiej.

Jednym z elementów projektu jest przeprowadzenie szczegółowej analizy praktyki stosowania tymczasowego aresztowania i środków alternatywnych w oparciu o badania ankietowe z adwokatami. Wyniki badań opublikowane zostaną w szczegółowym raporcie.

W związku z powyższym, w imieniu p. Katarzyny Wiśniewskiej z Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka, chciałabym zwrócić się do Państwa z ogromną prośbą o wypełnienie załączonej ankiety i przesłanie jej do 15 września 2014 r. na adres: k.wisniewska@hfhr.org.pl

Ankieta jest anonimowa. Jej wypełnienie nie powinno trwać dłużej niż 30 minut. Dodatkowych informacji, w razie pytań lub wątpliwości, można zasięgnąć pod nr tel. 22 556 44 54.”

WYPEŁNIONA ANKIETA ZANONIMIZOWANA Z PODANYMI PRZYKŁADAMI NIEPRAWIDŁOWOŚCI (Polska wschodnia):

Praktyka tymczasowego aresztowania: monitorowanie środków alternatywnych i orzecznictwa sądów

Badanie ankietowe obrońców

Helsińska Fundacja Praw Człowieka w czerwcu 2014 przystąpiła do realizacji europejskiego projektu „Praktyka stosowania tymczasowego aresztowania: monitorowanie alternatyw i praktyki sądowej”. Celem projektu jest stworzenie przez organizacje uczestniczące w projekcie bazy danych na temat praktyki stosowania izolacyjnych środków zapobiegawczych w 10 krajach europejskich:  Rumunii (APADOR), Litwie (Human Rights Monitoring Institute), Irlandii (Irish Penal Reform Trust), Holandii (Leiden University), Wielkiej Brytanii (University of Western England), Hiszpanii (APDHE), Grecji (CECL), Polsce (Helsińska Fundacja Praw Człowieka), Węgrzech (Hungarian Helsinki Committee) i Włoch (ASF – Lawyers Without Borders). W ramach projektu – partnerzy przeprowadzą szczegółową analizę praktyki stosowania tymczasowego aresztowania i środków alternatywnych w oparciu o badania ankietowe, wywiady oraz pogłębione badania aktowe.

Koordynatorem projektu jest Fair Trials International – organizacja od lat monitorująca rzetelność postępowań karnych. Projekt finansowany jest ze środków Komisji Europejskiej. Celem ankiety jest zapoznanie się z praktyką stosowania tymczasowego aresztowania z perspektywy obrony.

W związku z tym będziemy wdzięczni za udzielenie nam możliwie szczegółowych i szczerych odpowiedzi opartych na Pana/Pani doświadczeniu oraz wskazanie, w miarę możliwości, (zanonimizowanych) przykładów z Pana/Pani praktyki.

Jednocześnie chcielibyśmy podkreślić, że niniejsza ankieta ma charakter ustandaryzowany, co umożliwi porównanie badań przeprowadzonych w różnych krajach.

Ankieta ma charakter anonimowy. Wypełnienie ankiety nie powinno zająć Panu/Pani więcej niż 30 minut. Zamieszczone w ankiecie tabele dostosowują się do objętości wpisywanego tekstu.

Uprzejmie dziękujemy za udział w ankiecie!

  1. Informacje o osobie ankietowanej

  1. Jak długo jest Pan/Pani praktykującym adwokatem?

…………………………..

  1. W jakim regionie bądź mieście Pan/Pani pracuje? Do jakiej Okręgowej Rady Adwokackiej Pan/Pani należy?

    ……………………….

  1. Jaką część Pana/Pani praktyki stanowią sprawy karne?

(a) Całość (100% prowadzonych spraw)

(b) Przeważającą część (ponad 50% prowadzonych spraw)

(c) Mniejszą część (poniżej 50% prowadzonych spraw) bądź

(d) Sprawy karne nie wchodzą w zakres mojej praktyki

B

  1. Ile spraw karnych prowadził Pan/prowadziła Pani osobiście w minionym roku?

(a) mniej niż 20

(b) 20-50

(c) 50+

C

  1. W ilu posiedzeniach aresztowych uczestniczył Pan/uczestniczyła Pani w ubiegłym miesiącu?

(a) 0-4

(b) 5-10

(c) 10+

A

W ciągu ostatnich 6 miesięcy?

(a) 1-12

(b) 12-24

(c) 25+

B

W ubiegłym roku?

(a) 0-25

(b) 25-50

(c) 50+

B

  1. Jaki odsetek prowadzonych przez Pana/Panią spraw stanowią sprawy z urzędu?

(a) nie prowadzę takich spraw

(b) mniej niż 50%

(c) większość (ponad 50%) bądź

(d) prowadzę wyłącznie sprawy z urzędu (100%)

A

  1. Procedura: bezstronność, skuteczność i dostęp do wymiaru sprawiedliwości

  1. a

     

    . Czy podejrzany (oskarżony) jest zawsze obecny podczas posiedzeń, na których sąd podejmuje decyzję o zastosowaniu tymczasowego aresztowania? T / N – tak

Jeżeli nie, dlaczego?

b. Czy podejrzany (oskarżony) jest zawsze obecny podczas posiedzeń dotyczących ponownego rozpatrzenia zasadności bądź przedłużenia tymczasowego aresztowania? T / N – nie

Jeżeli nie, dlaczego?

Na posiedzenia zażaleniowe oraz w przedmiocie dalszego stosowania tymczasowego aresztowania nie doprowadza się tymczasowo aresztowanych. Inna sytuacja zachodzi, gdy tymczasowe aresztowanie przedłużane jest na rozprawie.

_

___________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

  1. Czy istnieje zaplecze technicznie umożliwiające udział podejrzanego (oskarżonego) w posiedzeniu za pośrednictwem wideokonferencji? T / N – nie

Jeżeli tak: w ilu posiedzeniach, na których przeprowadzono wideokonferencję, uczestniczył Pan/uczestniczyła Pani w okresie ostatnich 12 miesięcy?

(a) 0

(b) 1-5

(c) 5-10

(d) 10+

A

  1. Czy obrońca jest zawsze obecny podczas posiedzeń aresztowanych? T / N – tak – o ile jest ustanowiony w sprawie.

Jeżeli nie, dlaczego?

____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

  1. Czy podczas takich posiedzeń obrońca może w praktyce składać wnioski lub przedstawiać twierdzenia (w formie pisemnej bądź ustnej)? T / N – tak

Jeżeli nie, dlaczego?

  1. Czy wnioski obrony i prokuratury są uwzględniane w takim samym stopniu przy podejmowaniu decyzji w przedmiocie tymczasowego aresztowania? T / N – wnioski dowodowe i formalne TAK. Wnioski co do zastosowania/dalszego stosowania tymczasowego aresztowania – nie.

    ______________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________. .

  1. a. Jak dużo czasu ma obrońca na przygotowanie się (tzn. zapoznanie z aktami sprawy, rozmowę z podejrzanym (oskarżonym) bądź sprawdzenie wiarygodności dowodów) do pierwszego posiedzenia aresztowego, podczas którego podejmowana jest decyzja dotycząca zastosowania tymczasowego aresztowania?

(a) Mniej niż 10 minut

(b) Nie więcej niż 30 minut

(c) Nie więcej niż 60 minut

(d) ponad godzinę

Zazwyczaj mniej niż 10 minut – A.

Na zapoznanie się z aktami nie ma szansy – są potrzebne nieustannie prokuratorowi, jadą do sądu, sędzia czyta, w końcu mijają godziny i sąd musi rozpoznać wniosek – w efekcie nie zna się tych akt (sprawy w woj. lubelskim, tak samo w Pruszczu Gdańskim). Po zastosowaniu tymcz. areszt. prokurator zezwala na zapoznanie się z aktami wyłącznie w zakresie stanowiącym podstawę zastosowania środka zapobiegawczego – jak wreszcie akta wrócą z Sądu, zdarza się, że nie wracają w terminie przewidzianym do wniesienia zażalenia.

Ani razu od 1997 r. (aplikacja) nie udało się w kancelarii wywalczyć zapoznania z aktami bądź tylko ich fragmentem przed posiedzeniem w przedmiocie zastosowania tymczasowego aresztowania.

__________________________

  1. Z jakim przeciętnie wyprzedzeniem obrońca jest powiadamiany o terminie posiedzenia aresztowego?

(a) 0-2 godziny

(b) 2-6 godzin

(c) 6-12 godzin

(d)12-24 godziny

(e) ponad 24 godziny

Nie ma reguły – od 1 godziny do maksymalnie 3 dni.

————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————–

  1. Czy obrona ma dostęp do akt sprawy przed terminem posiedzenia aresztowego? T / N – NIE

Jeżeli tak: czy taki dostęp pozwala na skuteczne podważenie legalności tymczasowego aresztowania?

Proszę zaznaczyć odpowiedź na następującej skali: 1 (zdecydowanie nie) – 2 – 3 (zdecydowanie tak)

—————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————

  1. Czy istnieją w praktyce inne przeszkody uniemożliwiające skuteczną kontrolę bądź zaskarżenie decyzji o zastosowaniu tymczasowego aresztowania? T / N – NIE

Uniemożliwianie zapoznania się z aktami, krążące między instytucjami akta, z którymi nie ma możliwości spotkać się w tym samym czasie i w tym samym miejscu to główny problem.

Jeśli tak, jakie są to przeszkody?

—————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————

  1. Kwestie materialnoprawne: ocena sędziowska i wydawanie orzeczeń

  1. Czy sędziowie dokonują sprawiedliwej i uzasadnionej oceny prawdopodobieństwa np. ucieczki, ingerencji w materiał dowodowy czy ponownego popełnienia przestępstwa?

(a) zawsze

(b) często

(c) rzadko

(d) nigdy

C

Dlaczego, Pana/Pani zdaniem, tak się dzieje?

————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————-__________________________________________________________________________________

Dlatego, że sędziowie wierzą bezkrytycznie prokuratorom i w 99% przypadków uznają, że skoro jest wniosek o zastosowanie tymczasowego aresztowania to prokurator „wie co robi”, w odróżnieniu od obrońcy, który „nie wie” (w sumie to prawda bo nie ma możliwości zapoznać się z aktami), więc wniosek należy uwzględnić. Także dlatego, że często wielotomowe akta trafiają do sędziego na kilka godzin przed upływem okresu zatrzymania i sędzia nie ma czasu ich przeczytać – wydaje więc postanowienie będące powieleniem wniosku o areszt.

Kolejny powód o charakterze lokalnym – media nie oburzają się na niesłuszne aresztowania i z tego powodu afery nie wybuchają ani nie jest wywierana medialna presja, po fakcie i prawomocnym uniewinnieniu opisuje się to, ale bez emocji, natomiast oburzają się na nieuwzględnienie wniosku o zastosowanie t.a. Głośną, medialną sprawą w Lublinie było nieuwzględnienie wniosku o zastosowanie t.a. wobec sprawcy bestialskiego znęcania nad rodziną, który został zatrzymany po tym, jak unieruchomił i zabarykadował w domu żonę i dzieci i je podpalił. Po opuszczeniu sądu podejrzany wrócił do domu i zamordował całą rodzinę. Od tamtej pory, po potwornej nagonce i burzy medialnej sądy w Lublinie wolą niesłusznie aresztować niż nie aresztować.

  1. Czy dostrzega Pan/Pani w postanowieniach aresztowych stosowanie bezprawnych – wyrażonych wprost albo dorozumianych – domniemań bądź uzasadnień aresztowania (takich jak nadmierne znaczenie przypisywane wcześniejszym wyrokom karnym lub stosowanie tymczasowego aresztowania w celu zmuszenia podejrzanego (oskarżonego) do złożenia wyjaśnień lub przyznania się do winy)? T / N – tak

Jeżeli tak, proszę opisać.

1/. bezzasadne i nie mające podstaw w materiale dowodowym i postawie podejrzanego, często przyznającego się do zarzutów i chcącego skorzystać z uregulowania z art. 335 lub 387 k.p.k. bezmyślne wskazywanie “obawy ucieczki, ukrywania się i utrudniania postępowania”,

2/. “grożąca surowa kara” – wskazywana nawet w przypadku niekaranego dotychczas podejrzanego “poddanego” już karze w trybie art. 335 k.p.k. i to karze… z warunkowym zawieszeniem jej wykonania (sąd z urzędu, prawdopodobnie nie czytając akt – przedłużył o 3 mies. tymczasowe aresztowanie),

3/. wskazywanie jako podstawy zastosowania/dalszego stosowania tymczasowego aresztowania “rozwojowego charakteru” sprawy,

4/., sporządzanie uzasadnień na zasadzie “kopiuj-wklej” uniwersalnego wzoru pasujacego do każdej sprawy, bez odniesienia do materiału dowodowego zawartego w aktach sprawy, postawy podejrzanego, bez antycypacji kary, wklejanie zlepka frazesów, treści przepisów i tych samych orzeczeń S.A. lub S.N.,

5/. wskazywanie jako argumentu za zastosowaniem bądź dalszym stosowaniem tymczasowego aresztowania faktu, że “podejrzany nie przyznał się do stawianych zarzutów” co zdaniem Sądu wskazuje na zamiar utrudniania postępowania

6/. wskazywanie w uzasadnieniu postanowienia, że podejrzany “odmówił wskazania personaliów osób współdziałających w popełnieniu przestępstw” co z kolei świadczy o wydobywczym charakterze tymczasowego aresztowania i swoistym ukaraniu izolacją za skorzystanie z kodeksowych uprawnień i odmowę złożenia wyjaśnień oraz odpowiedzi na pytania,

7/. przedłużaniu stosowania najsurowszego środka zapobiegawczego mimo niewykonywania jakichkolwiek czynności w sprawie i niewyznaczaniu terminów rozprawy przez kilka miesięcy z równoczesnym, beztroskim stwierdzeniem, że: “postępowanie jest w toku i należy wyeliminować możliwość bezprawnego oddziaływania na jego prawidłowy przebieg, gdyż nie został otwarty przewód sądowy/nie zostali przesłuchani wszyscy świadkowie”

 

—————————————————————————————————————————————————————————————————————-———————————————————————————————————————————————————————————————–__________________________________________________________________________________

  1. Środki alternatywne względem tymczasowego aresztowania

  1. Czy sędziowie mają dostęp do specjalistycznych usług umożliwiających dokonanie oceny ryzyka i rekomendowanie możliwości zwolnienia podejrzanego (oskarżonego)? T / N

Szczerze mówiąc – nie wiem o jakie specjalistyczne usługi mogłoby chodzić. Sędzia sam ma oceniać ryzyko utrudniania postępowania/zagrożenia ponownym popełnieniem przestępstwa na podstawie akt i odzwierciedlonego w protokołach zachowania oraz postaw podejrzanego.

Jeżeli nie, w jaki sposób sędziowie oceniają, czy określone obowiązki nakładane na podejrzanego (oskarżonego) lub dozór stosowany w postępowaniu przygotowawczym stanowią wystarczającą gwarancję obecności na rozprawie, prawidłowego toku postępowania lub niepopełnienia przez podejrzanego (oskarżonego) kolejnych przestępstw?

Moim zdaniem w ogóle nie wychodzą z tego punktu widzenia.

Oceniają możliwość uchylenia/zmiany środka zapobiegawczego po analizie, czy podejrzany/oskarżony będzie jeszcze na sali rozpraw fizycznie potrzebny, czy wystarczy odczytać jego wyjaśnienia z postępowania przygotowawczego i zakładają, że nigdy na rozprawie się nie pojawi. Poniekąd słusznie.

Jeżeli podejrzany/oskarżony zapowiada popełnienie kolejnych przestępstw to brak jest alternatywnego dla tymczasowego aresztowania środka zapobiegawczego, który mógłby go przed tym powstrzymać i uchylić zagrożenie.

______________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

  1. Czy może Pan/Pani zaproponować sędziom zastosowanie środków alternatywnych względem tymczasowego aresztowania? T / N

Jeżeli tak, jak przyjmowane są takie propozycje?

TAK.

Poręczenia i zabezpieczenia majątkowe najbardziej przemawiają do rozsądku. Saldo zysków i strat po np. zabezpieczeniu udziału w nieruchomości zdecydowanie zniechęca do wywierania bezprawnego wpływu na prawidłowy tok procesu.

De lege ferenda rozważyć środki zapobiegawcze w postaci „aresztu domowego” monitorowanego elektronicznie na wzór odbywania kary w systemie elektronicznym.

 

______________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

  1. Czy sędziowie są przekonani do środków alternatywnych? ( T / N )

Czy poważnie rozważają ich zastosowanie zanim podejmą decyzję o zastosowaniu tymczasowego aresztowania? C – rzadko.

(a) zawsze

(b) często

(c) rzadko

(d) nigdy

—————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————

  1. Czy istnieją przewidziane prawem środki alternatywne względem tymczasowego aresztowania, które są zbyt rzadko stosowane? T / N – nie.

    Jeżeli tak, jakie są to środki i dlaczego są one zbyt rzadko stosowane?

    W kodeksie nie ma. Ja już pisałam wyżej – można byłoby de lege ferenda rozważyć środki zapobiegawcze w postaci „aresztu domowego” monitorowanego elektronicznie na wzór odbywania kary w systemie elektronicznym. Byłaby to alternatywa dla tymczasowego aresztowania i jest to rozwiązanie ekonomicznie uzasadnione szczególnie przy przestępstwach p-ko mieniu, w których tylko pracując i uzyskując dochody sprawca jest w stanie naprawiać wyrządzoną szkodę.

————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————–

  1. Jakie środki są najczęściej stosowane jako alternatywa dla tymczasowego aresztowania?

Proszę przypisać im wartość liczbową, gdzie 1 oznaczać będzie najczęściej stosowany środek:

Poręczenie majątkowe 1
Poręczenie społeczne 10
Poręczenie osoby godnej zaufania 10
Dozór 1
Nakaz opuszczenia lokalu zajmowanego wspólnie z pokrzywdzonym 6
Zawieszenie w czynnościach służbowych lub w wykonywaniu określonego zawodu 9
Nakaz powstrzymywania się od wykonywania określonej działalności 6
Nakaz powstrzymania się od prowadzenia określonego rodzaju pojazdów 3
Zakaz opuszczenia kraju 1

(zastosowałam skalę od 1 do 10)

  1. Czy stosowanie środków stanowiących alternatywę wobec tymczasowego aresztowania wpływa na długość postępowania sądowego? T / N

____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

NIE – przyspiesza postępowanie – wyeliminowane są sytuacje odwoływania terminów rozpraw i czynności procesowych z powodu „braku sił konwojowych”, zdarzeń w Aresztach Śledczych lub na trasie którą konwojowany jest podejrzany/oskarżony często kilkaset km, epidemii w Aresztach (wówczas jest zakaz wchodzenia i wychodzenia z A.Ś.)

  1. Szczególna staranność”, regularna kontrola i nadużywanie tymczasowego aresztowania

  1. Czy, Pana/Pani zdaniem, wobec podejrzanych (oskarżonych), którzy są tymczasowo aresztowani, postępowanie karne jest w praktyce prowadzone bardziej skutecznie i szybciej niż wobec osób odpowiadających z wolnej stopy? T / N

NIE – absolutnie tak nie jest. Wręcz przeciwnie – częściej „spadają” terminy rozpraw i czynności procesowych z przyczyn dotyczących konwojów, zdarzeń podczas konwojowania, zdarzeń w aresztach śledczych. Są określone „dni konwojowe” – 2 w tygodniu i tylko w te dni można wyznaczyć rozprawę „aresztancką” co siłą rzeczy wpływa na większą czasową odległość między rozprawami w aresztanckiej sprawie.

___________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

  1. Czy w sprawach, w których stosowane jest długotrwałe tymczasowe aresztowanie, istnieją powszechnie występujące przyczyny takiej długotrwałości? T / N

TAK

Jeżeli tak, proszę opisać takie powszechnie występujące przyczyny:

W przypadkach, gdy podejrzanemu/oskarżonemu zarzuca się popełnienie zbrodni zabójstwa a materiał dowodowy jest tak obszerny, że nie da się zakończyć sprawy w rozsądnym terminie (np. są sprawy z ok. 1000 świadków do przesłuchania i dochodzą specjalistyczne opinie oraz przesłuchania biegłych a często obserwacja w szpitalu psychiatrycznym, są sprawy wieloosobowe, gdzie zabójstwami na zlecenie lub w celach rabunkowych zajmowała się zorganizowana grupa przestępcza), istniejące alternatywne środki zapobiegawcze w takich sprawach nie są żadną alternatywą i nie zabezpieczą przed ucieczką oskarżonych, zagrożonych dożywotnim pozbawieniem wolności, ani przed utrudnianiem przez nich postępowania. Odmienna sytuacja w przypadku osób grożących popełnieniem kolejnych przestępstw przeciwko życiu i zdrowiu ludzkiemu po wyjściu na wolność – zmiana środka zapobiegawczego w takich przypadkach stanowi zagrożenie dla społeczeństwa.

_____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

  1. Czy sąd wyznacza terminy na ukończenie poszczególnych etapów postępowania przygotowawczego w sprawach, w których stosowane jest długotrwałe tymczasowe aresztowanie? T / N

TAK, zdarza się to sporadycznie – np przedłużając tymczasowe aresztowanie tylko o 3 tygodnie.

Jakie inne środki stosują sądy w celu kontroli skuteczności postępowania przygotowawczego?

O ile stosują takie środki, co zdarza się sporadycznie – w trakcie posiedzenia sprawdzają aktywność prowadzących dochodzenie/śledztwo, sprawdzają jakie czynności dowodowe zostały przeprowadzone, ustalają przyczyny dla których czynności tych nie przeprowadzono, w uzasadnieniach punktują wady postępowania przygotowawczego i dając czas na ich konwalidację zapowiadają określone reakcje Sądu w postaci np. nieprzedłużenia po raz kolejny okresu trwania tymczasowego aresztowania w razie niezrealizowania zaplanowanych lub wynikających z akt czynności.

————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————–____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

  1. Czy potrzeba przedłużenia aresztowania i brak możliwości zastosowania środków alternatywnych podlegają w praktyce okresowej kontroli (zgodnie z przepisami prawa)? T / N

NIE

Czy Pana/Pani zdaniem, taka kontrola przeprowadzana jest na tyle często, aby uwzględnić zmieniające się okoliczności sprawy lub inne czynniki? T / N

NIE

————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————–

  1. Czy podczas posiedzeń aresztowych sędzia w adekwatny sposób uwzględnia istotne czynniki sprawy?

(a) zawsze

(b) często

(c) rzadko

(d) nigdy

C

_

___________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

Poniżej można przedstawić dodatkowe uwagi dotyczące stosowania tymczasowego aresztowania w Polsce oraz zilustrować je podając przykłady spraw.

Od 1997 r. w stosowaniu i określaniu dalszego stosowania tymczasowego aresztowania zmieniły się 2 rzeczy.

Jedną z nich de facto wymusił Trybunał Praw Człowieka oraz Helsińska Fundacja Praw Człowieka i pretendowanie Polski do Unii Europejskiej, a w końcu pod tymi naciskami zmienione przepisy. Jest to okres na jaki można zastosować i przedłużyć tymczasowe aresztowanie – czas nie dłuższy niż 3 miesiące. Wcześniej sądy potrafiły przedłużyć jednym postanowieniem tymczasowe aresztowanie od razu o 2 lata. Stosowanie tymczasowego aresztowania z góry na okres 6 miesięcy było normą.

Drugą umożliwił rozwój elektroniki i powszechność komputerów dzięki którym postanowienia i ich uzasadnienia rzadko różnią się od siebie czymś więcej od sygnatury akt i danych podejrzanego/oskarżonego.

Nie wspominam o skasowaniu instancyjnej kontroli prawidłowości stosowania tymczasowego aresztowania (art. 254 § 2 k.p.k.) w odcinkach czasowych częstszych niż co 3 miesiące. Wcześniej też była to fikcja.